Dieta lekkostrawna – co należy jeść, a czego unikać? Propozycja jadłospisu zalecanego przy diecie lekkostrawnej

Dieta lekkostrawna to dieta lecznicza, którą zaleca się przy różnych chorobach i schorzeniach. Najczęściej polecana jest osobom po przebytych operacjach. Wówczas powinny one spożywać produkty nie obciążające żołądka. Z diety tego typu korzystają osoby starsze, ale i młodsze, np. matki po komplikacjach porodowych.

Z artykułu można dowiedzieć się, jakie zasady obowiązują przy diecie lekkostrawnej, dla kogo jest przeznaczona, co jeść, a czego unikać i jak skomponować jadłospis.

Na jakich zasadach opiera się dieta lekkostrawna?

Zasady obowiązujące przy diecie lekkostrawnej różnią się od tych, na jakich opiera się dieta tradycyjna. Głównym założeniem w diecie lekkostrawnej jest:

• odciążenie układu pokarmowego, chorego narządu albo narządów,
• łagodzenie dolegliwości układu pokarmowego, co ma prowadzić do poprawy stanu zdrowia.

W diecie lekkostrawnej wyklucza się określone produkty oraz potrawy, które obciążają żołądek, długo w nim zalegają i mogą powodować wzdęcia. Nie należy spożywać produktów wędzonych, marynowanych i z dodatkiem wielu ostrych przypraw. Unika się również produktów z dużą zawartością błonnika pokarmowego. Dostarcza się go w formie bardziej lekkostrawnej, np. chory nie spożywa zbyt wielu surowych warzyw i owoców, a młode warzywa, niekiedy lekko podgotowane, drobne kasze, a zamiast pieczywa z grubego przemiału stosuje się chleb lub bułki graham. Obecność błonnika w takich produktach jest bardziej przyjazna dla żołądka.

W diecie lekkostrawnej należy spożywać 4-5 posiłków dziennie. Powinny być one niewielkie pod względem objętościowym i podawane systematycznie w jednakowych odstępach czasu. Należy wypijać min. 1.5l wody dziennie, najlepiej niegazowanej. Osoba na diecie lekkostrawnej powinna dokładnie gryźć i żuć każdy kęs pożywienia. Zaleca się zmianę technik kulinarnych, zamiast smażenia, wprowadza się gotowanie potraw w wodzie albo na parze, pieczenie, które można wykonać w naczyniu żaroodpornym, rękawie lub folii. Smażenie, obsmażanie, grillowanie i duszenie to techniki kulinarne, z których należy całkowicie zrezygnować w diecie lekkostrawnej.   

Dla kogo dieta lekkostrawna?

Dietę lekkostrawną zaleca się osobom po przebytych operacjach, rekonwalescentom, z dolegliwościach żołądka i jelit, przy intensywnej biegunce, gazach, w przypadku problemu jelita drażliwego. Nie należy spożywać produktów, które nasilają nadmierne wydzielania się kwasu żołądkowego. Jest to również odpowiednia dla osób, które cierpią na schorzenie pod nazwą refluks żołądkowo-jelitowy.  

Dieta lekkostrawna dedykowana jest dla osób w starszym wieku, które gorzej tolerują potrawy smażone, pieczone, duszone, z dużą ilością błonnika. Mogą z niej korzystać osoby z problemami onkologicznymi. Dzięki diecie lekkostrawnej łatwiej utrzymać prawidłową wagę ciała. Dieta pomaga w leczeniu, nie obciąża chorych organów, a ułatwia ich funkcjonowanie.

Produkty zalecane i wykluczone z diety lekkostrawnej
Osoby będące na diecie lekkostrawnej mogą korzystać z takich produktów, jak:

• Produkty zbożowe z drobnego przemiału, czyli pieczywo jasne, ewentualnie graham, drobne kasze: manna, jaglana, kuskus, drobny makaron i ryż (raczej biały niż brązowy),
• Produkty mleczne – zsiadłe i słodkie mleko, kefiry i jogurty naturalne, bez laktozy – dla osób mających problem z trawieniem tego cukru.
• Jaja pod postacią jajka gotowanego na miękko lub omletu przygotowanego na parze,
• Chude mięsa i ryby – kurczak, indyk, wołowina, cielęcina, sandacz, flądra, pstrąg
• Tłuszcze – oleje roślinne z pierwszego tłoczenia, słodka śmietanka, masło – raczej roślinne
• Gotowane warzywa w wodzie lub na parze - rozdrobnione, zmiksowane lub przetarte ziemniaki, buraki, szpinak, dynia.
• Pomidor bez skórki, zielona sałata, utarta marchewka.
• Owoce – morele, brzoskwinie, melony, pomarańcze oraz jabłka. Gruszki należy unikać ze względu na właściwości wzdymające. Zaleca się owoce bez pestek i najlepiej bez skórki.
• Kompoty i soki, najlepiej rozcieńczone wodą niegazowaną, woda w wersji niegazowanej.

Produkty zakazane w diecie lekkostrawnej

• Produkty zbożowe z grubego przemiału, pieczywo na zakwasie, grube kasze jak np. gryczana, płatki zbożowe gruboziarniste.
• Jaja smażone i na twardo.
• Tłuste ryby mięsa, jak np. tłusta dziczyzna i wołowina, łosoś, makrela wędzona.
• Rośliny strączkowe, jak fasola, groch, bób, groszek konserwowy, kapusta, czosnek oraz cebula.
• Woda gazowana, słodzone soki i alkohol.

Przykładowy jadłospis zalecany w diecie lekkostrawnej

• Śniadanie: bułka pszenna, masło, chuda wędlina dobrej jakości, świeża sałata, pomidor najlepiej bez skórki
• II śniadanie: pieczone jabłko
• Obiad: Pstrąg przyrządzony na parze, gotowane ziemniaki i marchewka albo gotowane warzywa
• Podwieczorek: jogurt naturalny
• Kolacja: zupa krem z cukinii